منابع پایان نامه ارشد با موضوع دانشگاه تهران، استان تهران، پژوهشگران

مهربانانی که بهترین لحظات زندگیشان را در راه رسیدن به خوشبختی و سرافرازی من نثار کردند.
وبه برادرم به خاطرحمایتهای بی دریغ و بی منتش
وبه خواهرم که همیشه مشوقم بود.
تشکر:
بر خود لازم می دانم که در امر نگارش و تدوین پایان نامه از:
ـ دکترحسین یوسفی که با نکته سنجی و تدبیرشان راهنماییهای رساله را بر عهده داشتند.
ـ دکترحمیدرضا مشایخی که با اشارات کامل خویش امر مشاوره رساله را پذیرا شدند.
ـ استاد دانشمند و گرانقدرم دکتر غلامعباس رضایی که با دلسوزی مرا یاری دادند.
ـ استادان متعهّد ومتواضع مقطع تحصیلی کنونی که از محضرشان بهره مند شده ام.
ـ وهمه کسانی که در این راه حتی با جمله ای کوتاه یاریگر من بودند تشکر وتقدیرکنم.
عماد کاتب اصفهانی :
هیچ کس ندیده ام که امروز چیزی بنویسد و روز بعد نگوید اگر این تغییر صورت می گرفت نیکوتر بود و اگر آن موضوع اضافه می شد
خوشتر می نمود واگر این مطلب جلو قرار می گرفت خوبتر می شد
وچنانچه این موضوع کنار نهاده می شد زیباتر بود.این از بزرگترین عبرت هاست و دلیلی است بر غلبه نقص بر همه بشر.
مقدمه دیداری با اهل قلم به نقل از معجم الادباءیاقوت حموی
فهرست مطالب
عنوان صفحه
چکیده
مقدمه
فصل اول:کلیات تحقیق
1-1بیان مسئله تحقیق… ..2
1-2ضرورت تحقیق. ……. 3
1-3سوابق تحقیق.. ….3
1-4 فرضیه های تحقیق.. …3
1-5اهداف تحقیق… 4
1-6روش تحقیق… 4
1-7ابزارگردآوری تحقیق. .4
فصل دوم:نگاهی به غدیر
2-1- غدیردرلغت. …6
2-2- حجه الوداع. 7
2-3- واقعه ی غدیر 9
2-4- شعر 15
2-5- جایگاه شعردرنزدعرب. 17
2-6- موضع حضرت رسول نسبت به شاعران. 19
2-7- قرآن وشعر 20
2-8- غدیریه سرایی. 23
2-9- معروفترین شاعران غدیریه سرای عرب درقرون ابتدایی. 25
2-9-1- امام علی (ع).. 25
2-9-2- حسان بن ثابت.. 26
2-9-3- محمدبن عبدالله حمیری.. 27
2-9-4- قیس بن سعدانصاری. 28
2-9-5- عمروعاص. 29
2-9-6- سیدحمیری. 31
2-9-7- ابوتمام.. 32
2-10- مضامین مشترک غدیریه ها. 34
2-10-1- فضایل وسجایای اخلاقی امام علی(ع) 34
2-10-2- پذیرش ولایت وامامت علی(ع). 36
2-10-3- محبت ودوستی علی (ع) 38
2-10-4- نکوهش سقیفه. 39
2-10-5- اثبات غدیرخم وبه نظم کشیدن ماجرای غدیر 40
فصل سوم:شرح حال حسان بن ثابت ونگاهی به زندگی ادبی امام علی
3-1- جلوه های ادبی درکلام امام علی 43
3-1-1- ویژگی سروده های امام. 45
3-1-2- علی (ع) درگفته های خویش 47
3-2- ولایت ووصایت 48
3-2-1- ضرورت ولایت. 49
3-2-2- ولایت ووصایت درسنت پیامبر 50
3-2-2-1- حدیث سفینه. 51
3-2-2-2- حدیث ثقلین. 51
3-2-2-3- حدیث منزلت 51
3-2-3- دلایل امام بودن حضرت علی بعدازپیامبر. 52
3-2-3-1- ورودنص متواترازطرف پیامبربرامامت او 52
3-2-3-2- افضل بودن علی بعدازرسول خداازتمام مردم 52
3-2-3-3- الزام معصوم بودن امام 53
3-2-3-4- اعلم بودن علی بعدازرسول خداازتمام مردم 53
3-2-4- ولایت درغدیر. 55
3-2-5- ولایت درحدیث. 56
3-3- حسان بن ثابت انصاری… 57
3-3-1- نام ونسب 57
3-3-2- پدرحسان. 58
3-3-3- مادرحسان. 58
3-3-4- ولادت. .59
3-3-5- همسران وفرزندان.. 59
3-3-6- محیط حسان…. 61
3-3-7- حسان شاعرمخضرم. .63
3-3-8- اسلوب شعری حسان… 64
3-3-8-1- معانی 65
3-3-8-2- لغت.. 70
3-3-8-3- بحرووزن. 73
3-3-8-4- موضوعات شعری. 73
3-3-9- تاثیرحسان ازاسلام وقرآن. 90
3-3-10- جایگاه حسان نزدرسول خدا. 92
3-3-11- سرانجام حسان بن ثابت 94
3-3-12- ارزش شعرحسان 96
فصل چهارم:بررسی مضامین غدیریه حسان بن ثابت
4-1- منابع قصیده غدیریه حسان بن ثابت. 100
4-2- شعرهای حذف شده درباره امام علی ازدیوان حسان 103
4-3- بررسی مضامین غدیریه حسان بن ثابت. 113
4-4- انگیزه حسان ازسرودن غدیریه 144
4-5- ارزش ادبی غدیریه حسان بن ثابت 144
4-6- حسان شاعرتوانای دوره اسلامی؟ 147
فصل پنجم:نتیجه گیری وپیشنهادات
5-1- نتیجه گیری 156
5-2- پیشنهادات 159
5-3- منابع عربی 160
5-4- منابع فارسی 163
5-6- فهرست آیات 166
5-7- فهرست احادیث وروایات وخطب. 168
چکیده عربی. 171
چکیده انگلیسی 172
چکیده
حسان بن ثابت ملقب به شاعر النبی از شاعران مشهور مخضرم است که از قبیله خزرج در مدینه برخاسته است او بعد از پذیرش اسلام شعر خود را وقف دین جدید کرد. او یکی از بزرگترین شاعران پیامبر به شمار می آمد که پیامبر نیز همواره از او دفاع می کرد. بنابراین موقعیتی که برای حسان فراهم بود او در حوادثی که بر پیامبر و دین اسلام می‌گذشت حضور داشت و درباره‌ی آنها شعر می‌سرود. اگر دیوان شعر حسان را ورق بزنیم اشعار زیادی درباره‌ی حوادث صدر اسلام مثل غزوات می‌توانیم ببینیم یکی از آن حوادث هم واقعه غدیر خم بود که در آن پیامبر اکرم (ص) در جمع حجاج بیت‌الحرام جانشین بعد از خود را تعیین فرمودند. بعد از تمام شدن خطبه حسان با اجازه از پیامبر شعری را درباره‌ی این اتفاق خواند. اینگونه بود که غدیر توسط حسان وارد شعر عربی شد و توسط شاعران دیگر تداوم یافت. شعر این شاعران به دلیل دارا بودن معانی بلند و زیبا از نظر تاریخی و ادبی بسیار ارزشمند است و شعر حسان علاوه بر این که اولین شعر غدیریه می‌‌باشد. یکی از دلایل و اسناد صحت واقعه غدیر و اثبات حقانیت علی (ع) نیز می‌باشد ما در این پایان نامه در صدد این هستیم که غدیریه حسان را از نظر لغوی، صرف و نحوی، بلاغی ، تاریخی و ادبی بررسی کنیم.
کلید واژه : شاعر النبی، شعر، غدیر، ولایت
مقدمه:
از آن جا که یکی از قالب های بیان افکار و خلجان های درونی و عواطف و احساسات از دوران بسیار قدیم شعر بوده است،شعر در مسیر طولانی خود پیوسته با تحولاتی گوناگون در ساختار،قالب،محتوا وموضوع همراه بوده است و پیوسته این تحولات ساختاری و موضوعی از عوامل و اسبابی متاثر بوده است.در دوره ی صدر اسلام شاعران با استفاده از سبک دوره جاهلی واستفاده از مفاهیم اسلامی مشکل جدیدی به خود می گیرند از جمله به نظم در آوردن روز غدیر که به این گونه اشعار غدیریه می گویند.غدیریه به شعری گفته می شود که پیرامون غدیر خم سروده شده است و اولین کسی که غدیریه خوانده است حسان بن ثابت انصاری است.او که شاعر النبی بود و در همین راستا رسالت حضرت محمد(ص) را مدح می گفت،خداوند را ستایش می کرد و از آیات قرآنی استفاده می کرد و همواره در کنار حضرت رسول(ص) با زبان خود از اسلام نو ظهور واحکام و تعالیم و مبانی آن دفاع می کرد در روز غدیر نیز درباره موضوع غدیر خم یعنی ولایت امام علی(ع) شعر سرود و آغازگر راهی شد که هنوز هم ادامه دارد و آن غدیریه سرایی است.
در جریان انتخاب موضوع برای پایان نامه یکی از پیشنهادات بررسی غدیریه ی حسان بن ثابت انصاری بود که در نهایت نیز تأیید شد و تصمیم بر این گرفته شد که تحقیقی درباره ی حسان و شعر غدیریه اش داشته باشیم و هدف از تحقیق بررسی مضامین غدیریه ودر ضمن آوردن اشعار دیگر حسان درباره ی امام علی(ع) باشد و مهم ترین سوال نیز این بود که شاعر رسول(ص) در غدیریه خود به چه مضامینی اشاره کرده که حتی مورد تشویق حضرت رسول قرار گرفته است؟
در این نوشتار از کتاب ها و آثاری همچون کتابهای الاغانی ابوالفرج اصفهانی،بحارالانوار علامه مجلسی،الغدیر فی الکتاب و السنه و الادب علامه امینی،دیوان شعر حسان بن ثابت انصاری،کتابهای تاریخ ادبیات:حنا الفاخوری،شوقی ضیف و عمرفروخ استفاده شد.
پایان نامه در پنج فصل تنظیم شده است.
فصل اول:به کلیات تحقیق که شامل بیان مسئله،ضرورت،سوابق،فرضیه ها،اهداف،روش و ابزار گردآوری تحقیق است می پردازد.
فصل دوم:به بررسی معنای لغوی غدیر،حوادث حجهالوداع و روز غدیر همراه با معرفی شعر غدیریه و برخی شاعران غدیریه سرا و ذکر اهمیت شعر در نزد پیامبر(ص) واسلام و عرب می پردازد.
فصل سوم:این فصل شامل دو بخش است:بخش اول زندگی ادبی امام علی (ع) و اهمیت و ضرورت ولایت را بیان می کند و بخش دوم این فصل زندگی نامه حسان بن ثابت انصاری را مورد بررسی قرار می دهد.
فصل چهارم :در این فصل که مهم ترین بخش تحقیق است به بررسی قصیده ی غدیریه ی حسان بن ثابت می پردازد بطوری که به بیان نکات صرفی و نقش آن کلمات،بیان نکاتی درباره ی بلاغت ،لغت و اشاره به موارد تاریخی آن در هر یک از ابیات می پردازد و سپس هر یک از ابیات قصیده مورد ترجمه و شرح قرار می گیرد.در ضمن منابع قصیده،شعرهای مدحی حذف شده درباره امام علی(ع) از دیوان حسان و دلایل حذف آن ها و بعضی مسائل دیگر نیز ذکر می شود.
فصل پنجم:به نتیجه گیری و پیشنهادات می پردازد.
مشکلی که بر سر راه این پایان نامه بود عدم قید شدن قصیده غدیریه حسان بن ثابت در منابع به طور کامل بود.در دیوان حسان به دلایل مختلف حتی یک قصیده او درباره حضرت علی(ع) وجود ندارد.از غدیریه نیز اسمی برده نشده است.با وجود مراجعه به کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران و کتابخانه مجلس شورای اسلامی که در استان تهران واقع شده و مشاهده قدیمی ترین نسخه خطی موجود از دیوان حسان بن ثابت،دیدن چندین پایان نامه در مقطع کارشناسی ارشد و دکترا که در رابطه با موضوع غدیر کار شده بودند و همچنین مطالعه بعضی از منابعی که در کتاب الغدیر فی الکتاب و السنه و الادب علامه امینی ذکر شده به ابیاتی بیش از آنچه که در فصل چهارم این پایان نامه آمده است دست نیافتیم و در نهایت به همین میزان از ابیات بسنده شد. در ضمن کمبود شدید منابع مورد نیاز و نیز ضیق وقت از دیگر مشکلات تدوین این پایان نامه بوده لکن امید است این پژوهش که با بضاعت علمی نه چندان کافی نگارنده تدوین شده است بتواند برای پژوهشگران و دانشجویان مفید واقع شود و ادامه ی این کار را بر عهده بگیرند.
فصل اول:
کلیات تحقیق
1-1- بیان مسئله ی تحقیق:
غدیر مکانی بین راه مدینه و مکه در سه مایلی جحفه قرار دارد در این مکان حضرت رسول(ص) به امر خداوند مسأله جانشینی و ولایت بعد از خود را معین کرد و دست علی(ع) را به عنوان ولی مسلمین بالا برد و او را سکاندار کشتی در حال حرکت قرار داد تا بعد از رسول بزرگ اسلام این کشتی بی نا خدا نماند و بتواند با راهنمایی رهبری به حق شایسته و امامی که در همان جلسه از طرف مخالفین به امیر المومنین ملقب گردید به راه خود ادامه دهد و امت اسلامی را به سرمنزل مقصود سوق دهد.اتفاق این مسأله آنقدر مهم بود که شعرا و سرایندگان از این واقعه الهام گرفته و ذوق ادبی خود را پیرامون آن شکوفا کردند و بهترین قطعه های شعری خود را به زبان های گوناگون در قرون مختلف از خود به یادگار گذاشتند.در این میان،حسان بن ثابت انصاری،آغاز گر غدیریه سرایان می باشد شاعر مخضرمی که بعد از مسلمان شدن،شعرش را در دفاع از دین اسلام و پیامبر اعظم بکار گرفت والبته از تشویق ها و تکریم های حضرت رسول برخوردار هم شد.این پژوهش به دنبال آن است که به سوال ذیل پاسخی دقیق و کامل بدهد:
1- شعر غدیریه ی حسان بن ثابت انصاری دارای چه مضامینی می باشد؟
همچنین به سوالات فرعی زیر هم پاسخ می دهد:
1- انگیزه حسان از سرودن غدیریه چه بود ؟
2- چرا شعر غدیریه ی حسان اینقدر ساده و روان و بدون پیچیدگی،سروده شده است؟
1-2- ضرورت تحقیق:
در کنار مطرح شدن موضوعات معاصر و البته روبرو شدن با اقبال محققان، موضوعات قدیم را نمی توان یکجا کنار گذاشت و به آن ها نپرداخت.بنابراین موضوع غدیریه که از قضا از موضوعات مهم نیز می باشد انتخاب شد با توجه به این که در بین موضوعات قدیم کمتر مورد توجه محققان قرار گرفته

مطلب مشابه :  پایان نامه با کلمات کلیدیحزب کارگر، قانون اساسی، جنگ جهانی دوم، سازمان ملل متحد

دیدگاهتان را بنویسید